Baretin içindeki EN 397, −30 °C, 440 V veya LD gibi işaretler; baretin hangi testlerden geçtiğini ve hangi ek koşullara dayandığını gösterir. Bu rehber baret işaretlerini, EN 397'nin 2012 ve 2025 sürümleri arasındaki farkları ve diğer baş koruma normlarını şemalarla anlatıyor.
- EN 397Endüstriyel baret (2012 sürümü)
- −30 °CÇok düşük sıcaklıkta darbe ve delinme
- +150 °CÇok yüksek sıcaklıkta darbe ve delinme
- 440 VKısa süreli kazara 440 V AC temasına karşı yalıtım
- LDYan yüke dayanım (yanal deformasyon)
- MMErimiş metal sıçraması
Bu barette ayrıca EN 50365 sınıf 0 yazar. 440 V ve LD, EN 397:2012’nin isteğe bağlı şartlarıdır; 2025 sürümünde kaldırıldı.
Örnek ürünDelta Plus SUPER QUARTZ- 49 JDarbe sönümleme: 5 kg kütle 1 m’den; başa iletilen kuvvet en çok 5 kN
- 3 kgDelinme direnci: sivri uçlu 3 kg kütle 1 m’den; uç başa değmemeli
- 150–250 NÇene kayışı varsa bu kuvvet aralığında açılır; boğulma riskine karşı
Kabuk ayrıca alev testinden geçer: alev uzaklaştırıldıktan sonra 5 saniye içinde söner.
| Şart | 2012 | 2025 · Tip 1 | 2025 · Tip 2 |
|---|---|---|---|
| Tepe darbesi | 49 J | 49 J | 98 J |
| Tepe dışı (yan, ön, arka) darbe | Yok | Yok | 24,5 J |
| Çene kayışı zorunlu | Yok | Yok | Var |
| 440 V AC seçeneği | Var | Yok | Yok |
| LD seçeneği | Var | Yok | Yok |
Tip 2’de başa iletilen kuvvet en çok 10 kN, çene kayışı 500 N üzerinde açılır. Elektrik yalıtımı artık yalnız EN 50365:2023 ile belgelenir. EN 397:2025, 2026/1279 kararıyla uyumlaştırıldı; 2012 sürümünün atfı 16.12.2027’de kalkar. 2012’ye göre sertifikalı baretler sertifika süresi dolana kadar satılabilir. Ayrıntılar EN 397:2025 yazımızda.
- EN 397Endüstriyel baret: düşen cisimlere karşı
- EN 12492:2025Dağcılık ve iple erişim bareti: çene kayışı 500 N’da açılmaz, baret düşmede başta kalır
- EN 14052Yüksek performanslı endüstriyel baret: daha yüksek darbe enerjisi
- EN 812Darbe şapkası (bump cap): yalnız sert yüzeye çarpmaya karşı; düşen cisme karşı koruma sağlamaz
- EN 50365Alçak ve orta gerilim tesislerinde elektrik yalıtımlı baret; ayrıca EN 397 şartlarını da karşılamalı
Baretin kabuğunda ya da iç kısmında normu ve isteğe bağlı testleri gösteren işaretler bulunur. Bu işaretler baretin düşen cisme mi, yalnız sert yüzeye çarpmaya mı, yoksa ayrıca elektriğe, aşırı sıcaklığa veya erimiş metale karşı mı test edildiğini anlatır.
Şemalar nasıl okunur?
- Baret işareti: Örnek barette EN 397'nin yanında düşük ve yüksek sıcaklık testleri, 440 V, LD ve MM işaretleri vardır. Bunlar isteğe bağlı testlerdir; işaret yoksa baret o koşul için test edilmemiştir.
- Temel testler: EN 397:2012'de darbe sönümleme 49 J ile, delinme direnci sivri uçlu 3 kg kütleyle test edilir. Çene kayışı varsa belirli bir kuvvette açılarak boğulma riskini azaltır.
- 2012 ve 2025 karşılaştırması: EN 397:2025 baretleri Tip 1 ve Tip 2 olarak ayırır. Tip 2 daha yüksek tepe darbesine ve yandan, önden, arkadan gelen darbeye karşı test edilir; çene kayışı zorunludur. 440 V ve LD seçenekleri yeni sürümde yoktur; elektrik yalıtımı için EN 50365 aranır. Ayrıntılar EN 397:2025 yazımızda.
- Diğer normlar: İple erişim ve dağcılık baretleri EN 12492, yüksek performanslı endüstriyel baretler EN 14052, darbe şapkaları EN 812 kapsamındadır. Darbe şapkası düşen cisme karşı koruma sağlamaz.
Seçim için kısa kontrol listesi
- Düşen cisim riski varsa en az EN 397 bareti seçin; yalnız alçak tavana veya çıkıntıya çarpma riski varsa EN 812 darbe şapkası yeterli olabilir.
- Yüksekte çalışmada ya da baretin düşme sırasında başta kalması gereken işlerde EN 12492 veya EN 397:2025 Tip 2 baretleri değerlendirin.
- Çok soğuk ya da sıcak ortamda, elektrik tesisinde veya erimiş metal yakınında çalışılıyorsa ilgili işaretin barette bulunduğunu kontrol edin.
- Kulaklık, siper veya fener takılacaksa bunların baretle uyumlu olduğunu üreticinin listesinden doğrulayın.
- Baretin üretim tarihine ve üreticinin belirttiği kullanım ömrüne bakın; darbe almış bareti kullanmayın.
Bu rehber genel bilgi amaçlıdır. Kesin şartlar ve test yöntemleri için standardın güncel metni ve ürünün kullanım kılavuzu esastır.
Sık sorulanlar
Baret ile darbe şapkası arasındaki fark nedir?
Darbe şapkası (bump cap) EN 812'ye göre yalnız sert bir yüzeye çarpmaya karşı test edilir ve düşen cisme karşı koruma sağlamaz. Düşen cisim riski olan yerde EN 397 veya daha yüksek performanslı bir baret gerekir.
440 V işaretli baretin yerini ne aldı?
EN 397:2025'te 440 V seçeneği kaldırıldı. Elektrik yalıtımı gereken işlerde EN 50365:2023'e göre belgelendirilmiş baret aranır; bu baretler ayrıca EN 397 şartlarını da karşılamalıdır.
EN 397:2012 sertifikalı baretler satılmaya devam edebilir mi?
EN 397:2025, 2026/1279 kararıyla uyumlaştırıldı ve 2012 sürümünün atfı 16.12.2027'de kalkıyor. 2012 sürümüne göre sertifikalı baretler sertifika süresi dolana kadar satılabilir.
Kaynaklar
- SATRA – EN 397 industrial safety helmets
- DGUV – FAQ head protection
- EVS (Estonian Centre for Standardisation) – EVS-EN 812:2012
- Eurofins – PPE monthly bulletin, July 2026
- Commission Implementing Decision (EU) 2026/1279 (umwelt-online)
Yazı bu kaynaklardan derlenmiştir; teknik değerler ve yükümlülükler için kaynağın güncel sürümü esas alınır.
