Ayak koruma norm rehberi: S1, S3, SR, WR ne anlama gelir?

Özellik	SB	S1	S2	S3	S4	S5	S6	S7
Burun koruyucu 200 J	Var	Var	Var	Var	Var	Var	Var	Var
Kapalı topuk bölgesi	Yok	Var	Var	Var	Var	Var	Var	Var
A · antistatik	Yok	Var	Var	Var	Var	Var	Var	Var
E · topukta enerji emme	Yok	Var	Var	Var	Var	Var	Var	Var
WPA · saya su geçirmez	Yok	Yok	Var	Var	—	—	Var	Var
Delinmez taban	Yok	Yok	Yok	Var	Yok	Var	Yok	Var
Dişli dış taban	Yok	Yok	Yok	Var	Yok	Var	Yok	Var
WR · tüm ayakkabı su geçirmez	Yok	Yok	Yok	Yok	—	—	Var	Var
Malzeme sınıfı	I / II	I	I	I	II	II	I	I

Özellik

Burun koruyucu 200 J

Var

Kapalı topuk bölgesi

Yok

Var

A · antistatik

Yok

Var

E · topukta enerji emme

Yok

Var

WPA · saya su geçirmez

Yok

Var

—

Var

Delinmez taban

Yok

Var

Yok

Var

Yok

Var

Dişli dış taban

Yok

Var

Yok

Var

Yok

Var

WR · tüm ayakkabı su geçirmez

Yok

—

Var

Malzeme sınıfı

I / II

İş ayakkabısının dilinde ya da etiketinde gördüğünüz kısa kodlar, ayakkabının hangi testlerden geçtiğini özetler. Okurken önce ana norma, sonra güvenlik sınıfına (SB, S1, S3 gibi), en son da ek kodlara bakmak gerekir. Yukarıdaki şemalar EN ISO 20345:2022 ve kardeş normlarını bu sırayla anlatıyor.

Şemalar nasıl okunur?

Etiket örneği: S3S · SR · HRO işaretinde ilk kod güvenlik sınıfını ve delinmez tabanın tipini, sonrakiler kaymazlık ve sıcak temasa dayanıklı dış taban gibi ek özellikleri gösterir.
Üç norm: Burun koruyucusu 200 J darbeye dayanan ayakkabılar EN ISO 20345, 100 J olanlar EN ISO 20346 kapsamındadır. Burun koruyucusu olmayan iş ayakkabıları EN ISO 20347'ye girer. Sınıf adındaki S, P veya O harfi bu ayrımı gösterir.
Sınıf tablosu: SB'den S7'ye her sınıf bir öncekinin üzerine özellik ekler. S6 ve S7, 2022 sürümünde eklendi; S7, S3'ün tüm ayakkabının su geçirmezliği (WR) eklenmiş hâlidir.
Delinmez taban: P metal ara tabanı, PL ve PS metal olmayan ara tabanı gösterir. PS daha ince çiviyle (3,0 mm) test edilir. S3L ve S3S gibi adlardaki son harf bu tipi söyler; harf yoksa ara taban metaldir.
Kayma direnci: Temel kayma testi artık her ayakkabı için zorunludur ve ayrıca işaretlenmez. SR, gliserinli zeminde yapılan ek testi geçtiğini gösterir. Eski SRA, SRB ve SRC kodları 2022 sürümünde kaldırıldı.
Ek kodlar: FO, WPA, WR, HRO, HI, CI, M, AN, CR gibi kodlar belirli bir riske karşı ek koruma olduğunu gösterir.

Seçim için kısa kontrol listesi

Risk değerlendirmesinde ayağa gelebilecek darbe, ezilme, delinme, kayma, su ve sıcaklık risklerini yazın.
Burun koruması gerekiyorsa EN ISO 20345 belgeli bir model seçin ve güvenlik sınıfını bu risklere göre belirleyin.
Çivi ya da keskin parça riski varsa delinmez tabanlı bir sınıf (S1P, S3, S5, S7) seçin ve ara tabanın tipine bakın.
Islak veya yağlı zeminde SR işaretini arayın; çok soğuk ya da sıcak ortam için CI ve HI, su için WR kodunu kontrol edin.
Gerilim altında çalışılacaksa iş güvenliği ayakkabısı yetmez; EN 50321-1'e göre belgelendirilmiş yalıtkan ayakkabı gerekir.

Bu rehber genel bilgi amaçlıdır. Kesin şartlar ve test yöntemleri için standardın güncel metni ve ürünün kullanım kılavuzu esastır.

Sık sorulanlar

S3 ile S3S arasındaki fark nedir?

İkisi de aynı güvenlik sınıfıdır. Fark delinmez ara tabanın tipindedir: S3'te ara taban metaldir (P), S3L'de metal olmayan PL tipi, S3S'de ise daha ince çiviyle test edilen metal olmayan PS tipi kullanılır.

SRC işareti neden artık görülmüyor?

EN ISO 20345:2022 kayma testlerini yeniden düzenledi. Temel test her ayakkabı için zorunlu oldu ve ayrıca işaretlenmiyor; gliserinli ek testi geçen ayakkabılar SR ile işaretleniyor. SRA, SRB ve SRC kodları 2011 sürümüne aittir; eski sürüme göre belgelendirilmiş ürünlerde hâlâ görülebilir.

Elektrik işlerinde hangi ayakkabı gerekir?

EN ISO 20345:2022'de yalıtkan ayakkabı için bir kod yoktur. Gerilim altında çalışmada EN 50321-1'e göre belgelendirilmiş yalıtkan ayakkabı aranır. Antistatik ayakkabı yalıtkan ayakkabının yerini tutmaz.